اگر برآوردهء از راه قى از ماده‌اى است كه از سر به معده فروريخته است ، رنگش خلمى ( به رنگ آب بينى ) است ، و از آنچه اين فرود آمده‌ها از طرف سر بر اندامانى ديگر وارد شده و چگونگى آنها را شناخته‌اى مىتوانى اين‌گونه مادهء نزله‌ها را در برآورده از راه دهان بازشناسى . كسانى هستند كه هرگاه غذايى خوردند چنان احساس مىكنند كه اگر كمى زيادتر از آنچه عادت دارند بجنبند ، خوراك خورده را از راه دهان پرت مىكنند ؛ اين حالت دلالت بر رطوبى بودن دهانهء معده ، يا دلالت بر كاهش نيروى معده دارد . چنين احساسى - كه فكر مىكنند اگر بعد از غذا خوردن حركت زياد كنند خوراك را برمىآورند - اگر سببش رطوبت دهانهء معده باشد ممكن است در حال گرسنگى هم روى دهد ؛ گرسنه است ليكن حس مىكند كه اگر حركت بيش از حد لازم بكند ، قى گريبان‌گيرش مىشود . اما اگر اين احساس سببش ناتوانى معده باشد ، فقط در وقتى روى مىدهد كه معده پر از غذا باشد . 12 - رنگ رخسار و پوست : مىتوان از راه رنگ آدمى در اكثر حالات بر چگونگى حال كبد و معده آگاه شد . رنگ چهره در بسيارى از حالات بازگوى حال كبد يا معده است . بيماريهاى معده اكثرا از نوعى بيماريهاى سرد رطوبى هستند كه رنگ دارندهء معدهء بيمار به رنگ سرب مىزند ، و اگر رنگش زرد بود ، زردى است مايل به سپيدى . 13 - قرقر شكم : قرقر شكم دلالت بر چندين حالت معده مىكند : 1 - معده ناتوان است . 2 - خوراك را به‌طورى نادرست دربرگرفته است . 3 - حتما دليل بر وجود مدفوع مرطوب در معده است . 14 - آب دهن : گاهى آب دهن نمايانگر حال و احوال معده است : الف - اگر آب دهن زياد و كفالود بود ، دليل آن است كه معده داراى مادهء رطوبى است و رطوبت آبكى و لعابى را بيرون مىفرستد . ب - اگر دهان خشك است و آب دهن اندك است ، دلالت بر خشكى معده دارد . ج - اگر آب دهن گرم است نمايانگر حرارت معده است ، و ممكن است علاماتى ديگر هم در آب دهن باشد كه دليل بر حرارت معده باشند . و اين را بدان ! كه خشكى دهان دو نوع است : خشكى راستين و خشكى دروغين . خشكى راستين دهان آن است كه آب دهن موجود نيست . خشكى دروغين عبارت از آن است كه لعاب دهان صاف و روشن و لزج است . ليكن حرارتى بخارآلود به آن راه يافته و آن را خشكانيده است . پس بايد فرق اين دو حالت خشكيدن آب دهان را بدانى : اگر آب دهن بدون تداخل حرارت بخارآلود خشك شده است دليل بر خشك‌مزاجى معده است .